1396-06-15 13:05:33 گفت و گو تعداد بازدید :71 پرینت
سعیدی:
اصول نقالی باید رعایت شود/ تمایز نقالی با دیگر هنرها حفظ سنت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های اصیل آن است

به گزارش سایت نسخه هنر؛

سید مصطفی سعیدی، مرشد و شاهنامه‌خوان و نقال پیش‌کسوت با تأکید بر رعایت اصول نقالی از سوی علاقه‌مندان به این هنر گفت: اجرای نقالی شیوه خاص خود را دارد و آنچه نقالی را از دیگر کارهای فرهنگی هنری متفاوت می‌سازد، حفظ سنت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های اصیل خود است. ورود ادوات و عناصری که در اجرای سنت‌های دیرینه آن وجود نداشته موجب آشفتگی کار می‌شود.

سید مصطفی سعیدی، مرشد و شاهنامه خوان و نقال پیش کسوت از جمله چهره‌های نامی عرصه نقالی و منقبت خوانی و مداحی است. وی که در دومین جشنواره‌ نقالان علوی شرکت کرده است در مورد شیوه و موضوع اجرای نقالی خود در این جشنواره گفت: موضوع اجرای من به ازدواج حضرت علی(ع) با حضرت فاطمه سلام‌الله‌علیها اختصاص دارد. همچنین شیوه اجرایی خود را با نقالی پیش می‌برم؛ در حالی که این کار را با پرده‌خوانی نیز می‌توانیم انجام دهیم. در واقع پرده‌خوانی همان نقالی است که برای جذابیت و ارتباط بهتر مخاطب با داستان روایت شده از پرده‌ای با نقاشی‌هایی که در حوزه مذهبی آن بیشتر به امام حسین(ع) و امیرالمومنین حضرت علی(ع) مربوط است و در حوزه حماسی به داستان‌های شاهنامه می‌پردازد. در کل به فراخور نیاز داستانی که مرشد می‌خواهد نقل کند یکی از راه‌های پرده‌خوانی و یا نقالی برگزیده می‌شود.

وی در مورد امکان نوآوری در این هنر سنتی و آیینی گفت: حضور شخصیت‌هایی که علم و تجربه لازم را برای این کار ندارند و با روایت‌های ناقص و اجرای مبتذل بیش از کمک به هنر نقالی آن را به نابودی می‌کشانند اصلا صحیح نیست؛ چرا که نقالی، هنری در حال موت است و با حضور چنین افرادی نه تنها نقالی و پرده‌خوانی حفظ نشده و رشد نخواهد داشت بلکه نابود خواهد شد.

سعیدی با تأکید بر رعایت اصول نقالی از سوی علاقه‌مندان به این هنر گفت: اجرای نقالی شیوه خاص خود را دارد و آنچه نقالی را از دیگر کارهای فرهنگی هنری متفاوت می‌سازد حفظ سنت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های اصیل خود است. ورود ادوات و عناصری که در اجرای سنت‌های دیرینه آن وجود نداشته موجب آشفتگی کار می‌شود. عده‌ای کمانچه و نی و ویولون و در کل سازهای مختلف را به این هنر اضافه کردند که ناصحیح است. نقالی و پرده خوانی تئاتر نیست که به این راحتی هرچیزی را بپذیرد. نام آن معرف درون‌مایه اش هست و نیازی به شلوغ کردن‌های بیهوده آن نیست.

وی افزود: بنده با 82 سال سن بیشترین سابقه نقالی در میان مرشدان پیش‌کسوت که در قید حیات هستند را دارم. تجارب من در اجرای نقالی آنچنان است که مخاطب تماماً جذب داستان می‌شود. چنین اجرایی نیازی به اجزای اضافه برای جذب ندارد. نقال اگر نقالی را درست یاد گرفته باشد و بتواند به درستی آن را ارائه دهد، بی شک با استقبال عموم مردم مواجه خواهد شد. پس باید هنر نقالی را به همان شکلی که هست ادامه داده و از مرگ تدریجی آن جلوگیری کرد.

سعیدی ادامه داد: وضعیت نابسامان هنر نقالی به گونه‌ای است که همانند یک بیمار رو به موت نیازمند تشخیص درست علائم و تجویز صحیح دارویی است که آن را برای همیشه معالجه کند. یکی از این راه‌ها آموزش به نیروهای جوان و با استعداد در این هنر است. ما جوانان خوش‌صدا، علاقه‌مند و با استعداد بسیاری داریم که آماده یادگیری و کسب دانش و مهارت لازم هستند. چرا آن ها را نادیده بگیریم؟ بسیاری از مطالب نقالی با فوت استادان آن به فراموشی سپرده می‌شود. اگر می‌خواهیم سنت‌هایمان زنده و پابرجا باشد باید به صورت آکادمیک به آن بپردازیم. حتی می‌توانیم در دانشگاه‌های هنر کشور رشته‌ای به این نام داشته باشیم. ما در دانشگاه‌های هنر کشور تئاتر را که اصالت ایرانی ندارد آموزش می‌دهیم اما به هنرهای نمایشی خود همچون نقالی و پرده خوانی نمی‌پردازیم. این در حالی است که ابتدا باید به داشته‌های خودمان بپردازیم سپس به دیگر هنرهای دنیا روی بیاوریم.

این نقال پیش‌کسوت با ارائه پیشنهادی برای ماندگاری هرچه بیشتر هنر نقالی گفت: ما امروزه با کشورهای بسیاری در دنیا ارتباط داریم. حتی چشم‌انداز ما برای حفظ و ماندگاری این هنر نه تنها به آموزش جوانان داخل کشور بستگی دارد بلکه باید هنرهای سنتی خود، از جمله نقالی که حاوی فرهنگ و داستان‌های جذاب شاهنامه و دیگر آثار ما هست، را به سراسر دنیا نیز صادر کنیم. ما می‌توانیم دانشگاهی بین‌المللی تاسیس کنیم و هنرهای آیینی و سنتی ایرانی را به تمامی علاقه‌مندان جهان ارائه دهیم.

سعیدی افزود: سازمان‌های مربوطه می‌توانند با آماده‌سازی مکان‌هایی به عنوان قهوه خانه، که البته با قلیان‌سرا بسیار متفاوت است، با اجراهای دائمی در تمام سال برای بازسازی و زنده نگه داشتن هنرهای آیینی و سنتی کشور تلاش کند. وقتی که قهوه‌خانه‌ها جایگاه فرهنگی هنری خود را در میان مردم پیدا کنند و به صورت تخصصی برای نقالی و پرده‌خوانی آماده‌سازی شوند دیگر نیازی به حمایت‌های دولتی ندارند و مردم به صورت خودجوش آن را به پیش خواهند برد.

وی در پایان با پیشنهادی به علاقه‌مندان به کار در این رشته گفت: نقالی هنری با اصول و قواعد خاص خود است و در صورت عدم رعایت آن، موجب دلزدگی مخاطب می‌شود. کف زدن‌ها و چرخ زدن‌ها باید بجا باشد. بالا و پایین کردن صدا باید متناسب با نیاز داستان و موقعیت آن باشد. بارها شاهد اجرای نقالی بدون آمادگی و آگاهی از این مسائل بوده‌ام. این شکل از نقالی نه تنها به ماندگاری آن کمک نمی‌کند بلکه میان مخاطب با این هنر فاصله نیز ایجاد می‌کند. ان‌شاءالله همان‌طور که کوروش زارعی در مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری پیگیر چنین مطالبی در دنیای هنر ایران است بقیه سازمان‌ها نیز احساس نیاز کرده و همکاری‌های لازم برای ماندگاری و صلابت هنرهای آیینی و سنتی ایران از جمله نقالی و پرده‌خوانی را داشته باشند.

دومین جشنواره‌ نقالان علوی از دوشنبه، ۱۳ شهریورماه ساعت ۱۷در میدان امام حسین(ع) با ضرب و زنگ مرشد علی ناری و میدان‌داری مرشد محسن میرزاعلی آغاز شد.

در این رویداد، نقالان علوی تا روز جمعه ۱۷ شهریور از ساعت 17 تا 20 در میدان امام حسین(ع) میزبان و پذیرای شیفتگان امیرالمومنین(ع) و علاقه‌مندان به هنر نقالی خواهند بود.

گفتنی است مراسم اختتامیه‌ جشنواره‌ «غدیر» نیز روز پنج‌شنبه 16 شهریورماه ساعت 20:30 در محوطه‌ باز ساختمان مرکزی حوزه هنری برگزار می‌شود.

گفتگو از امین سلیمانی

نظرات هیچ نظری ثبت نشده است
ارسال نظر
نام شما :
آدرس ایمیل :
متن نظر : *
کد امنیتی : *
نسخه هنر
انجمن تئاتر سازمان بسیج هنرمندان
نمایش‏های روی صحنه
نسخه هنر در تلگرام